Predsednik Sjedinjenih Američkih Država Donald Tramp najavio je formiranje nove klase ratnih brodova koji će nositi njegovo ime – takozvane „Tramp klasa“ bojne brodove.
Govoreći iz Mar-a-Laga u ponedeljak, Tramp je istakao da SAD proizvode „najbolju vojnu opremu na svetu“, ali da problem ostaje brzina proizvodnje. Takođe, najavio je i skore sastanke sa vodećim američkim vojnim izvođačima kako bi se ubrzala izgradnja novih ratnih brodova i drugih sistema naoružanja.
Prema podacima američke mornarice, nova „Tramp klasa“ trebalo bi da bude „najsmrtonosniji ratni brod ikada izgrađen“.
Planirano je da brodovi budu dugi oko 268 metara i teški između 30.000 i 40.000 tona, što bi ih učinilo najvećim površinskim borbenim plovilima koje je američka mornarica gradila još od Drugog svetskog rata.
Naoružanje bi uključivalo nuklearno sposobne hipersonične krstareće rakete, koje bi se lansirale iz 12 posebnih ćelija, kao i dodatnih 128 vertikalnih lansirnih sistema za rakete „tomahavk“, protivbrodske projektile i sisteme protivraketne odbrane, navodi se u zvaničnom dokumentu mornarice.
Međutim, stručnjaci upozoravaju da su prepreke za realizaciju ovog plana značajne.
Američki sekretar mornarice Džon Felan ranije je priznao da se gotovo svi veliki brodograđevinski programi suočavaju sa ozbiljnim problemima.
On je u junu pred američkim Kongresom izjavio da su čak i „najuspešniji“ projekti kasnili najmanje šest meseci i premašili budžet za više od 50 odsto.
Kao primer se navodi i novi nosač aviona „USS John F. Kennedy“, čija je isporuka kasnila oko dve godine, kao i nedavno obustavljen program fregata klase „Constellation“, koji je bio višegodišnje u zakašnjenju.
Problem – razvijena infrastruktura
Vojni analitičar Karl Šuster, bivši kapetan američke mornarice, ocenjuje da SAD trenutno nemaju dovoljno razvijenu brodograđevinsku infrastrukturu za brzu izgradnju ovako velikih plovila.
Prema njegovim rečima, postojeći dokovi su već opterećeni, dok bi za „Tramp klasu“ bilo neophodno ponovno otvaranje zatvorenih brodogradilišta ili izgradnja novih, kao i masovno zapošljavanje i obuka kvalifikovane radne snage.
Svrha novih brodova
Dodatno pitanje odnosi se na samu svrhu ovakvih brodova u budućim sukobima.
Analitičari upozoravaju da bi veliki i skupi ratni brodovi mogli biti ranjivi u potencijalnom sukobu sa Kinom, koja raspolaže balističkim raketama DF-26, poznatim kao „ubice nosača“, dizajniranim za napade na velike pomorske ciljeve sa velikih udaljenosti.
Zbog toga deo stručne javnosti smatra da bi SAD trebalo da se fokusiraju na veći broj manjih, bržih i rasutih pomorskih platformi, koje bi nosile dronove i projektile i time umanjile prednost protivnika u broju raketa.
Najava „Trampove bojne klase“ tako ostaje ambiciozna vizija, ali uz brojne tehničke, logističke i strateške dileme koje bi mogle odrediti njenu sudbinu.
